De oceaan stierf niet. Dat was de afhaalmaaltijd.
Bij de eerste proef waarbij gemalen olivijn – in wezen groen zand – aan de zee werd toegevoegd om koolstof uit de lucht te zuigen, werd in het eerste jaar geen grote schade aan het leven op de bodem aangericht.
Het gebeurde buiten New York. Het was veelbelovend. Maar laat u daardoor niet in een vals gevoel van veiligheid sussen. Onderzoekers waarschuwen dat het beeld mogelijk nog steeds onvolledig is.
Emilia Jankowska leidde het onderzoek voor Hourglass Climate. Ze ziet potentieel. “Er zijn misschien manieren waarop het zou kunnen werken”, zegt ze. Minimaal effect? Misschien. Zorgvuldige regelgeving? Absoluut noodzakelijk.
Waarom doen we dit eigenlijk?
Omdat de VN zegt dat we het nodig hebben. Bomen planten is niet meer genoeg. Gigantische luchtfilters zijn niet genoeg. We hebben alle beschikbare middelen nodig als we enige kans willen hebben om de opwarming te stoppen voordat 1,5°C een verre herinnering wordt. En terwijl de uitstoot nog steeds stijgt? Wij zijn aan het klauteren.
Olivijn is magnesium-ijzersilicaat. Het komt diep uit de aardmantel, groen en zwaar. Het reageert uiteraard met regenwater, neemt CO2 op en spoelt uiteindelijk als stabiel bicarbonaat in de zee. Dat houdt koolstof duizenden jaren lang vast. De originele airconditioner uit de natuur.
We zouden dit op landbouwgrond kunnen verspreiden. Het is bestudeerd. Het zou een miljard ton CO2 per jaar kunnen aantrekken. Maar Vesta, een Amerikaanse startup, wil de boerderijen overslaan. Ze willen het rechtstreeks in de oceaan gooien.
Er lost meer CO2 op. De oceaan wordt hongeriger naar atmosferisch gas. Simpele logica.
Behalve.
Er zijn risico’s. Zware metalen. Nikkel. Chroom. Uit laboratoriumonderzoek blijkt dat schaaldieren ze opzuigen. Ook natuurkunde. Zand verstikt dingen. Slakken, wormen, bodemvoeders. Als je ze begraaft, verhongeren ze of stikken ze.
Dus in 2022 testte Vesta de theorie.
Ze lieten 650 ton groene olivijn op een strand op Long Island vallen. Ze begroeven het onder de 13.500 ton reguliere strandsuppletie, omdat stormen de kust toch aan het eroderen zijn. De golven deden de rest en sleepten de mineralen naar zee.
Het team van Jankowska heeft sediment voor, tijdens en een jaar later opgeschept. Tot 160 meter. Ze controleerden de plekken met gewoon zand. Tegen plekken met niets.
Eén kleine worm, de gefranjerde bloedworm, stortte in aantal neer.
Maar daarna keerde het terug. Twee maanden en het ecosysteem was weer op het normale niveau. De diversiteit veranderde, ja, maar ook in de vlakzandgebieden veranderde het. Blijkt dat strandsuppletie hoe dan ook behoorlijk storend is. Als je met de zeebodem knoeit, krijg je resultaat.
Het enge deel? De metaaltoxiciteit.
Nikkel. Kobalt. Mangaan. De concentraties bleven laag. Waarom? De zee beweegt. Het verdunt. “Het natuurlijke systeem is zo dynamisch”, merkt Jankowska op. Oplossende delen verdwijnen snel in de uitgestrektheid.
Wacht, een controle op belangenverstrengeling?
Vesta deed de monitoring. Jankowska heeft daar gewerkt. Haar organisatie kreeg subsidiegeld om de gegevens te controleren. Transparantie is belangrijk. Maar goed dat ze dat deden.
Christopher Pearce van het National Oceanography Center denkt dat het ertoe doet. Hij vindt het leuk dat we van bekers naar echt water gaan. “Een heel kritische studie”, noemt hij het. Hij wijst echter op een afweging. De neerslag van calciumcarbonaat vangt die zware metalen op, ja, maar zorgt er ook voor dat het water niet meer CO2 opneemt. Er zijn altijd kosten.
Dan komt het scepticisme.
James Kerry van OceanCare gelooft niet in de kop ‘geen nadelige effecten’. Hij zegt dat het te sterk is. Het olivijn werd waarschijnlijk het grootste deel van de tijd begraven. Verborgen onder lagen saai wit zand.
‘Het is een gebrek aan accumulatie’, betoogt hij. “Dit is geen bewijs dat het veilig is. Een bewijs dat het niet voldoende is blootgesteld.”
Eerlijk punt. Als je ze geen pijn kunt doen, heb je je niet goed getest.
Het spel gaat nu sneller.
North Carolina, 2024. Vesta liet 8.200 ton vallen (veel meer, dieper water) op 450 meter afstand. Voorlopige rapporten? Het leven keerde terug. De diversiteit kwam tot bloei. Zandloper is nog steeds bezig met het berekenen van de cijfers over de metaalopbouw.
Zal het veilig zijn? Misschien.
Zal het genoeg zijn? Alleen de tijd leert het.
De oceaan absorbeert. De oceaan verdunt. De oceaan stelt geen vragen.
We oefenen meer druk uit op een systeem dat we nauwelijks begrijpen, in de hoop dat de wiskunde lukt voordat de temperatuur dat doet. 🌊
